1-1- ایکی قیلینج بیر قلافا سیقمس. یعنی اینجا یا جای منه یا جای تو.

2-2- آتا مینَن، بواسونو تانوماس. برای مواقعی به کار می رود که کسی به جایی می رسد و خودش و اصالتش را گم می کند.

3-3- داقداکو گلد، باقداکونو قوودو. یعنی یکی که اصلا توی یک ماجرایی هیچ کاره است، می آید و می شود صاحبش.

4-4- دیوار که پست اولدو، کَلپَسَلَ مست اولی. برای مواقعی به کار می رود که یک فرد دارای منصب، قدرتش را از دست می دهد؛ در این مواقع حتی افراد خیلی ضعیف هم جرات جسارت پیدا می کنند.

5-5- بوقدیین اورتاسینین، چاکو با. کلا این مثل، برای مواقع تبعیض کاربرد دارد. فرض بگیرید که وسط چند برادر، یک برادر ناتنی باشد و این جمله را زمانی به کار می برد که احساس می کند بقیه بین آنها تبعیض قائل می شوند. 

6-6- تولکیَ دِدِلَن شاهدین هانو؟ دِدِ: ((قویروقوم)). 

7-7- قرض که مینگ تومن نَن گَچدِ هر گِجَه پولو (البته این مربوط به زمانی است که هزار تومان، خیلی زیاد بود!) وقتی که آنقدر وضعیت بد شود که دیگر قابلیت اصلاح وجود ندارد و به شما توصیه می شود که دیگر خودتان اذیت نکنید.

8-8- قورد قورد! گه منِ یِه. کسی که دانسته به استقبال خطر می رود.

9-9- ییلانین که باشو آقرِی، یولدا یاتِی. وقتی که کسی خودش را بی جهت در معرض خطر قرار می دهد.

   10-سیقیر اوزونو تاسمال اَکَندَ، باشو آقرِی. معادل ((کوزه گر از کوزه ی شکسته آب می خورد))

   11- سو شخ یِردَ دوری.

   12- خدای وورانو پیغمبرم عَصالِی. کسی که به طور طبیعی ضعیف شده است، دیگران هم می آیند تا او را ضعیف تر کنند.

   13- باشین آقرومِی، دستمال باقلاما. یعنی تویی که مشکل نداری، چرا دنبال حل مشکل می گردی.

   14- کور کورا ناز اِدَر. کسی که ایرادی از دیگران می گیرد که خودش هم دارد.

    15-  قازان دینگرلانِی قاپاقونو تاپِی. هر کسی که در نهایت با کسی دوست می شود که هم شیوه و هم رفتار خودش است.

   16-  تامانو یوخ، دوز ییرتیگَ گولِی. کسی که ایرادی از دیگران بگیرد که خودش بسیار بدتر از آن را دارد.

   17- ییت، اَیَسینی تانومِی. جایی که خیلی به هم ریخته است.

   18- ایل باشونا گَلَن ... بایرام دو (کلمات وسط این ضرب المثل را به یاد نیاوردیم) یعنی وقتی کسی می بیند که همه ی مردم همان مشکل او را دارند دیگر زیاد ناراحت نیست.

   19- سیچان دوروبدو، آمانچا دورمِی. در دعواها به عنوان نوعی رجزخوانی کاربرد دارد. کسی که این حرف را می زند، خودش را سیچان و طرف مقابل را آمانچا می داند!سیچان، آمانچا را می خورد! منظور از ضرب المثل این است که: من که قوی هستم با تو کاری ندارم ولی تو که ضعیفی، خودت مرا تحریک می کنی.